Op 20 januari verdedigde docent Nederlands en literatuurwetenschapper Linda Ackermans (1988) haar promotieonderzoek met de titel Young Adult Literatuur in Nederland: volwassen en volwaardig? Daarin onderzoekt zij de positie en status van YA-literatuur (YA) binnen het Nederlandse literaire veld en de perspectieven voor YA in het voortgezet onderwijs. ‘Ik pleit ervoor om YA als een op zichzelf staande categorie te beschouwen, met een eigen canon en literatuurgeschiedenis.’
Ackermans heeft in haar proefschrift onderzocht welke positie YA- literatuur heeft in het Nederlandse literaire veld en welke gevolgen die positie heeft voor de waardering en status van YA. Daartoe heeft ze de ontwikkeling en historische achtergrond van YA in kaart gebracht en gekeken naar hoe de uitgeverij, de literaire kritiek en het onderwijs met deze literatuur omgaan. Tot slot heeft ze de mogelijkheden verkend om YA in te zetten in het voortgezet onderwijs.
‘Ik heb in mijn proefschrift bekeken hoe spelers in het literaire veld invulling geven aan de benaming YA,’ vertelt Ackermans. ‘Dan valt op dat zij daarmee heel duidelijk een doelgroep aanspreken: met de term is gericht werk gemaakt van het zichtbaar maken van boeken voor jongeren vanaf ongeveer vijftien jaar.’
Ze vervolgt; ‘Ik zie YA dan ook niet als een genre, maar net als de kinder- en jeugdliteratuur en de literatuur voor volwassenen als een categorie of marktsegment, waarin een breed scala aan genres is vertegenwoordigd: fantasy, sciencefiction, historische roman, poëzie, literaire non-fictie – kortom, alles. YA is dus ook niet hetzelfde als adolescentenliteratuur, zoals soms wordt gedacht: dat is juist wél een genre, een genre dat de groei naar volwassenheid thematiseert. En zulke coming-of-ageromans worden niet alleen voor jongeren maar óók voor volwassenen uitgebracht.’
‘Sommige docenten hebben op dit moment nog onvoldoende zicht op wat YA precies behelst en welke mogelijkheden er zijn om deze literatuur in de klas in te zetten,’ vertelt Ackermans. ‘Kaders en stempels kunnen behulpzaam zijn, maar ze kunnen ook beperken. Het gaat er uiteindelijk niet om of leerlingen een roman voor volwassenen of YA lezen, maar om hoe ze lezen en wat ze eruit halen.’
Het volledige promotieonderzoek van Linda Ackermans is in de loop van 2026 open access online beschikbaar. Eén van de deelstudies in het promotieonderzoek van Linda richt zich op Young adult-literatuur op de leeslijst en in de lespraktijk. Dit onderzoek brengt in kaart welke positie young adult-literatuur heeft binnen het literatuuronderwijs in de bovenbouw van het havo en vwo, en is in 2022 uitgegeven door Stichting Lezen.