Nieuwe Prinsengracht 89  1018 VR  Amsterdam   020 623 05 66  info@lezen.nl Stichting Lezen op Twitter Stichting Lezen op FacebookNieuwsbrief         Frysk  English  Contact  Login

Eigentijds sprookje over anders zijn

Datum: 
6 juni 2017
Auteur: 
Joukje Akveld

WOUTERTJE PIETERSE PRIJS − Robuuste illustraties op het karikaturale af, verhalen waaraan vaak een sprookjesidioom ten grondslag ligt; de kinderboeken van Gerda
Dendooven onderscheiden zich door verbeeldingskracht en een hoge mate van eigenzinnigheid. Met Stella, ster van de zee won ze de Woutertje Pieterse Prijs.

Foto: Eveliene de Raedt

Was je blij dat de jury juist dit boek uit je oeuvre heeft bekroond?

‘Ontzettend blij! Omwille van het onderwerp, snap je. Stella wordt als baby door een vissersechtpaar uit zee gevist. Het idee ontstond toen ik in de krant een foto zag van
een verdronken vluchtelingenkindje. In felgekleurde kleertjes dreef ze in het water. Ik vond het een haast surrealistisch beeld: die vrolijke kleuren, maar dat kindje was
wel dood. In mijn boek laat ik haar leven, maar ik wilde geen al te realistisch verhaal. Liever een metafoor zonder de thematiek te verliezen. Stella gaat over anders zijn in de
breedste zin van het woord, over iedereen die op de een of andere manier niet past.’

Waarom is dat een belangrijk onderwerp?

‘Als ik mijn werk langsloop gaat dat vaak over integratie en anders zijn. De lezing van Nasim Miradi bij de Woutertje Pieterse Prijs-uitreiking ging over gekleurde karakters
in kinderboeken, dat die zo slecht vertegenwoordigd zijn. Wat ik in De gouden lijst van Rindert Kromhout heb gedaan en nooit is opgepikt is een gekleurd gezin opvoeren
waarin kleur geen sociaal issue is, het speelt geen rol in het verhaal. In diezelfde lezing ging het over “spiegels en ramen”. Veel gekleurde kinderen zien de wereld
alleen via ramen, terwijl zij ook spiegels nodig hebben. Mijn boek De wondertuin gaat over meisjes die niet zelf mogen kiezen met wie ze trouwen. Ook dat boek bleef onder
de radar. Via mijn werk hoop ik een beetje te morrelen aan vastgeroeste ideeën, maar makkelijk is het niet.’ 

Stella wordt door haar klasgenootjes geaccepteerd, maar hun ouders zien haar als een gevaar.

‘Stella is een doodnormaal kind, maar in één opzicht is ze anders dan de rest: ze groeit heel hard. Ze is een soort reuzin. Met haar onhandige motoriek plet ze de tafeltjes op
school en soms gaat ze per ongeluk op een ander kind zitten. De ouders van Stella’s klasgenoten schrijven een brief aan school dat het zo niet langer kan. Bij vluchtelingen
gaat het vaak net zo: aanvankelijk worden ze omarmd, maar als mensen ontdekken dat ze niet net zo zijn als zij, moeten ze weg.’

Uiteindelijk vertrekt Stella op zoek naar een plek waar ze wel past. Zeg je daarmee niet dat haar integratie is mislukt?

‘Zo zou je dat kunnen lezen. Maar het is haar eigen keus, ze wordt niet door anderen weggestuurd. En ze vindt een plek. Haar ouders ontvangen een kaartje waarop ze hen
uitnodigt om haar eens op te komen zoeken. Ze stappen meteen in hun bootje. Ik werk nu aan een tweede deel. Daarin maken de visser en zijn vrouw Stella’s reis, maar dan
omgekeerd. Ook zij worden geconfronteerd met plekken waar ze niet aan land mogen omdat ze anders zijn dan de mensen daar.’

Gerda Dendooven (Kortrijk, 1962) debuteerde in 1987 met tekeningen bij Ed Francks Geen gezoen, vlug opendoen. Sindsdien maakt ze haar eigen (prenten)boeken en illustreert ze verhalen van anderen, onder meer van Bart Moeyaert, Elvis Peeters, Edward van de Vendel en Rindert Kromhout. Naast kinderboeken illustreert Dendooven krantencolumns en boeken voor volwassenen en schrijft ze voor toneel. Haar werk werd bekroond met een Zilveren Penseel, de Boekenpauw en de Gouden Uil. In 2004 ontving ze de driejaarlijkse Vlaamse Cultuurprijs. Op de site van de Woutertje Pieterse Prijs zijn lessuggesties te vinden bij Stella, ster van de zeewoutertjepieterseprijs.nl/lessuggesties

Dit artikel is eerder verschenen in Lezen 2, 2017